Binnen de school, bij ouders, in de buurt of in de stad?
Amsterdamse leerlingen maken prachtige kunst, maar wat ze maken blijft vaak onzichtbaar, net als wat het hen oplevert aan brede groei, ontwikkeling en zelfvertrouwen. Vijfentwintig mensen uit het Amsterdamse onderwijs en het cultuureducatieve veld kwamen daarom in november samen om uit te wisselen over hoe we het talent van leerlingen én de meerwaarde van cultuureducatie kunnen laten zien in de school, bij de ouders en in de stad.
De vragen die centraal stonden:
- Hoe maak je cultuureducatie zichtbaar in de school, bij ouders, in de buurt en in de stad?
- Wat zou er in een Kinderkunstrapport voor jouw leerlingen moeten staan?
We delen de tips voor zichtbaarheid en de opbrengsten van de brainstorm over het Kinderkunstrapport.
Tips zichtbaarheid: in de buurt, op school, bij ouders en in de stad
Digitale zichtbaarheid
“Ik maak stopmotionfilmpjes en zet die met verborgen links op mijn eigen kanaal op YouTube. En dan heb ik heel veel linkjes en maak afspeellijsten die we dan doorsturen.”
- Maak een YouTube-kanaal aan en plaats daar de filmpjes. Houd de links privé en deel ze met ouders.
- Deel foto’s of projecten in de klassenapp of in Teams, in de Klasbord-app, Parro of Parnassus, het digitale medium waarmee leerkrachten met ouders communiceren.
“Wanneer is het teveel? Meestal sturen we er vier, je gaat geen twintig foto’s sturen.”
“Ik ben dansdocent en maak video’s. Die edit ik en zet er muziek onder. Ik hou ze bewust klein zodat de school het per WhatsApp kan delen en het niet via WeTransfer hoeft, want dan deelt de school het niet.”
- Maak een e-book. Zet de opdrachten van de docent erin en de uitwerkingen van de leerlingen. Vergeet de foto’s van het proces niet, zodat je de groei ziet. En plaats er tekstjes van leerlingen bij. Dit deel je met ouders maar ook met andere leerkrachten.
- Plaats foto’s of video’s op de sociale media van de school (of van jezelf) en tag de medewerkers van school.
“Ik maak altijd een fotoalbum van de lessenserie met quotes van de leerlingen, zodat andere docenten zien wat er bij mij gebeurt. De foto’s hoeven niet mooi te zijn; het gaat erom vast te leggen wat er gebeurt en hoe ik daar in de volgende les op kan voortbouwen.”
- Schrijf een kort en leuk stukje voor de nieuwsbrief afstemmen met icc-er of cultuurcoach.
- Maak een powerpoint of film en toon die in de aula of hal.
In de school
- Organiseer meekijk- en meedoelessen voor ouders.
- Organiseer workshops voor leerkrachten.
- Organiseer tentoonstellingen, voorstellingen en concerten voor ouders en het team.
- Laat kinderen aan het einde van de dag in de hal achter tafels zelf vertellen wat ze die dag hebben gedaan.
- Nodig ouders uit voor het laatste kwartiertje van een les, zodat kinderen iets kunnen laten zien.
- Organiseer een officiële opening of een ceremonie inclusief doorknippen van een lintje, een praatje en limonade en hapjes.
- Breng acteurs de school in die dingen uitbeelden bij een tentoonstelling zodat het tot leven komt. Of laat leerkrachten zich verkleden en in een rol stappen.
- Organiseer ouder-kinduitjes en ga samen op pad naar culturele instellingen.
- Laat werk van leerlingen zien bij de ingang, in de teamkamer, in de gangen, op de ramen, in de vitrine, op het schoolplein, op de buitenmuren, op het prikbord of op tafels in de hal.
- Organiseer een presenteer/vertel carrousel waarbij alle kinderen het verhaal achter een kunstwerk in steeds wisselende groepjes aan elkaar vertellen, niet alleen in de eigen klas maar ook tussen klassen.
- Plaats foto’s, filmpjes van projecten en hun verhaal op de website.
- Plak foto’s van kunstwerken of cultuureducatieprojecten in het rapport.
“We organiseerden een tentoonstelling waarbij alle klassen samen een museum vormden, inclusief audiotour en een kaart. De school waar ik werk heeft verplichte aanwezigheid voor ouders bij presentaties. Dat is de schoolcultuur, en ouders voeden daarin ook de nieuwe ouders op.”
In de buurt
“Gebruik de straat als museum en zie de buurt als je presentatieplek.”
- Vraag winkels in de buurt of je werk van de kinderen mag ophangen.
- Maak affiches en leg die op school neer voor ouders om mee te nemen en thuis, op het werk of in een winkel op te hangen, zodat zij ambassadeurs van de school worden.
- Schrijf in de buurtkrant over bijzondere projecten.
- Nodig het Parool of een andere krant uit voor een bijzonder project of presentatie of schrijf zelf een stukje voor de buurtkrant.
- Zoek samenwerking met een kunstplatform of welzijns- of kunstorganisatie in de buurt voor een tentoonstelling of presentatie.
In de stad
Geen tip, maar een vurige wens uit een van de uitwisselgroepen:
“We willen een kinderkunstmuseum met een educatieve afdeling en tentoonstellingen die voortkomen uit kunsteducatie. Of een vleugel in Het Stedelijk, dat mag ook.” De verbinding en samenwerking school–museum blijft belangrijk.
Drukwerk
“Iets tastbaars meegeven dat er goed uitziet werkt.”
- Maak stickervellen van het werk van de kinderen. Die kun je echt overal opplakken.
- Laat boekjes drukken van het project.
- Maak kladblokjes met op de voorkant een kindertekening of een foto van kinderkunst.
‘Wat een goed idee kladblokjes, dat is duurzaam en bruikbaar en wordt minder snel weggegooid.’
- Maak een koffietafelboek door tijdens de lessen veel foto’s te maken en die via een online service, bijvoorbeeld Albelli, tot een fotoboek te bundelen.
“Het is veel werk, maar ook iets leuks dat je mee kunt nemen naar sollicitatiegesprekken in de toekomst. En het geeft inspiratie.”
- Algemene tips
- Laat niet alleen het werk zien, maar ook het proces, de ontwikkeling en bijzondere of originele opmerkingen van leerlingen.
- Heb je geen toestemming om leerlingen te fotograferen: maak foto’s vanaf de achterzijde of alleen van hun handen aan het werk.
- Wees creatief: maak foto’s of video’s van voorstellingen en tentoonstellingen, of maak een animatie van de tentoonstelling die je kunt delen.
- Schrijf je een stukje voor een app of nieuwsbrief? Hou het luchtig, grappig en kort, zodat ouders het graag lezen. Drie regels in een app is vaak genoeg.
- Maak zowel een digitale uitnodiging als een geprinte versie voor in de tas.
- Laat niet alleen het eindresultaat zien, maar ook het begin en het einde.
- Betrek bij eindpresentaties ook naschoolse cursussen binnen dezelfde discipline.
- Werk vakoverstijgend. Laat cultuureducatie zien in de basis- of zaakvakken.
- Laat ontworpen mode terugkomen in een voorstelling – trek met andere kunstvakdocenten om te kijken hoe je elkaar kan helpen met zichtbaarheid.
- Vertel verhalen bij een voorstelling of eindpresentatie zodat het proces en de ontwikkeling tot leven komt en zichtbaar wordt.
Het Kinderkunstrapport
Hoe maak je talentontwikkeling zichtbaar en beoordeel je cultuureducatie?
“Zonder cijfers, want het gaat niet over goed of slecht. Je beoordeelt verbeeldingskracht, ontwikkeling, het proces en presenteren.”
Het kinderkunstrapport van De Rode Loper op School is ontstaan uit het talentenpaspoort en de talentenposter, ontwikkeld door cultuurcoaches Petra Veenstra en Mette Steincke. In het rapport plak je stickers met verschillende kwaliteiten van kinderen die je niet terugziet in het reguliere schoolrapport, zoals beweger, motor of verbinder. De Rode Loper op School deelt het concept graag met alle scholen en cultuurpartners en nodigde hen uit mee te denken over hoe het rapport er voor hun eigen scholen, leerlingen en ouders het beste uit zou kunnen zien.
Hoe vul je het in?
In de oorspronkelijke versie lieten de cultuurcoaches de leerlingen zichzelf drie stickers geven. Zo hadden ze direct een beeld van wie ze in de klas hadden. Ook speelden ze een spel waarbij leerlingen talenten bij elkaar op de rug plakten. Uiteindelijk hing in elke klas een poster met de kinderen en hun talenten.
- Leerlingen kunnen zichzelf talenten toekennen.
- Leerlingen kunnen elkaar talenten toekennen (bijvoorbeeld door een sticker op de rug te plakken).
- Leerkrachten kunnen leerlingen stickers toekennen.
- Kunstvakdocenten kunnen leerlingen stickers toekennen, bij voorkeur pas na een lessenreeks van minimaal zes lessen.
De talenten
De deelnemers dachten na over talenten die ze voor hun leerlingen zouden willen toekennen: oplosser, presentator, beelddenker, luisteraar, adviseur (voor medeleerlingen), ideeënfontein, hulpvaardig zijn, zanger, creatief, verbeelder, tekenaar, enthousiast/zinmaker, danser, doorzetter, handig zijn zoals timmeren of knippen, detailspotter, samenwerker/teamspeler, bedenker, ruimtemaker (voor anderen), durver, verhalen bedenker, verbeeldingskracht, vormgever, initiator, probleemkraker, taaltovenaar, vrije denker, zelfvertrouwen, optimist, meevoeler, aandachtig, aanpassingsvermogen, origineel, ontdekker, planner, gangmaker, mooimaker, maker, meemaker, inkleurder, beleverder, betekenisgever, architect, fotograaf, improvisator, expressionist, grappenmaker.
Geen woorden maar beelden
Een aanwezige cultuurcoach van een school voor speciaal onderwijs dacht na over een alternatieve versie: ‘Voor onze TOS-leerlingen zijn dit veel te moeilijke woorden. Wij zouden dit alleen met beeldstickers kunnen doen.’
Wil je ook aan de slag met een kinderkunstrapport voor jouw leerlingen en ben je benieuwd naar het kinderkunstrapport van De Rode Loper op School? Stuur dan een mail naar info@derodeloperopschool.nl.
Vervolgstap
Wat doe je met al die werken die door kinderen worden gemaakt? Hoe bewaar je die, waarom is het bewaren van kinderkunst belangrijk en wat zegt het over onze tijd? Daarover praten we verder op 20 januari 2026 in het Stadsarchief Amsterdam (van 16.00 tot 18.00 uur: po-meetup Kinderkunst als Erfgoed: waarom en hoe bewaren we kinderkunst?) Een samenwerking tussen Mocca, De Rode Loper op School en het Stadsarchief. Klik hier voor meer informatie en om je aan te melden.
Dit is een blog naar aanleiding van de meetup voor primair onderwijs ‘Hoe maken we cultuureducatie zichtbaar? i.s.m. De Rode Loper op School op 12 november 2025